"Dieta trzech sióstr" to sekret długiego życia mieszkańców Kostaryki. I "plan de vida"

Kostaryka (Costa Rica) to państwo w Ameryce Centralnej nad Morzem Karaibskim i Oceanem Spokojnym. Od północy graniczy z Nikaraguą na odcinku 309 km, zaś od południa z Panamą – przez 330 km. W dosłownym tłumaczeniu z języka hiszpańskiego Kostaryka oznacza "bogate wybrzeże", choć to bogactwo nie odnosi się do PKB. Kostaryka bowiem nie należy do zamożnych krajów.

Mimo tego, mieszkańcy zajmują wysokie miejsce w rankingu społeczności o wysokiej średniej długości życia. Co więcej, mężczyźni z Kostaryki, mający ponad 60 lat, wyróżniają się najniższym na świecie wskaźnikiem śmiertelności w swojej grupie wiekowej. Co sprawia, że biedna Kostaryka jest zaliczana do niebieskich stref? Czy to doskonale funkcjonujący system zdrowia? 

"W większości krajów dane pokazują, że wraz ze wzrostem dochodów wzrasta średnia długość życia. Choć dochód Kostaryki wynosi ok. 1/6 dochodu USA, to przekracza tamtejszą średnią długość życia – wnioskuje Dan Buettner, amerykański dziennikarz w dokumencie "Żyć 100 lat: Tajemnice niebieskich stref".

Według danych za 2022 rok, przedstawionych przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), Kostaryka na zdrowie przeznaczyła 7,2 % PKB. Z kolei Stany Zjednoczone przeznaczają na ten cel 16,6 % swojego PKB. Można się domyślać, że sekret długowieczności mieszkańców Kostaryki nie jest związany z podejściem państwa do opieki zdrowotnej. Okazuje się, że to przede wszystkim zasługa diety.

Zdrowa dieta to dieta oparta o odpowiednie produkty. Powinna być bogata w owoce i warzywa, a także wiele innych, różnorodnych produktów. Mają one dostarczyć niezbędnych witamin, minerałów oraz przeciwutleniaczy.

W menu przeciętnego Kostarykańczyka nie brakuje fasoli, która stanowi cenne źródło białka, przeciwutleniaczy oraz błonnika. Błonnik pełni bardzo ważną rolę w funkcjonowaniu metabolizmu, poprawia jego działanie i reguluje pracę jelit. Regularne jedzenie fasoli pozytywnie wpływa na BMI (Body Mass Index), a także obniża ryzyko wystąpienia chorób serca.

Kolejnym składnikiem diety, który stanowi podstawę wielu dań w tej części kraju jest kukurydza. Te niepozorne żółte ziarenka są bogate w przeciwutleniacze oraz takie składniki mineralne, jak magnez, fosfor oraz potas. Nie brakuje w nich ważnego dla zdrowych jelit błonnika i wielu witamin: m.in. C, B i E, które chronią przed przewlekłym zmęczeniem, wspierają odporność, poprawiają nastrój i dodają energii.

Dynia również zajmuje ważne miejsce w jadłospisie mieszkańców. Podobnie, jak fasola i kukurydza zawiera błonnik, a także cenne witaminy - C, K, A, E i B6, kwas foliowy, niacynę, tiaminę i ryboflawinę. Dostarcza magnezu, żelaza, wapnia, potasu, fosforu, cynku i sodu.

"Dieta trzech sióstr" - tak właśnie nazywany jest tam sposób żywienia opierający się na wymienionych warzywach. Ten jadłospis dostarcza wszystkich niezbędnych składników, bez ryzyka znaczącego podniesienia poziomu cholesterolu.

Wśród podstawowych produktów mieszkańców Kostaryki wymienia się tortille - okrągłe placki z kukurydzy, a także pełnoziarniste wersje tortilli. Łączy się je z fasolą, warzywami i różnymi sosami. Tortille wykorzystuje się również jako dodatek do wielu zup. Oprócz fasoli, jada się także inne warzywa, w tym strączkowe, owoce i inne pełnoziarniste produkty.

Jednym z ulubionych, a zarazem najbardziej kultowym daniem Kostaryki jest gallo pinto, czyli smażony ryż z fasolą. Tłumacząc nazwę dania oznacza ono dokładnie "cętkowanego koguta" i określenie to odnosi się do barw dania, w którym wzajemnie przeplatają się jasne i ciemne kolory. 

Gallo pinto można zjeść niemal we wszystkich restauracjach czy barach na terenie całej Kostaryki. W wersji śniadaniowej podawane jest z bekonem, jajkami, serem, smażonymi bananami i kwaśną śmietaną. Danie doprawia się sosem o nazwie salsa lizano, który jest typowym produktem dostępnym w kraju.

Poza lekkostrawną dietą, bazującą na warzywach, owocach, nasionach i orzechach lub tofu, mieszkańcy Kostaryki przestrzegają jeszcze kilku życiowych zasad. Nie objadają się - wypełniają żołądek do maksymalnie 80% sytości. Dużą wagę przywiązują do aktywnego trybu życia, regularnie spacerują, samodzielnie uprawiają ogródki, a czas z rodziną i bliskimi przeznaczają na ruchowe zabawy. Relacje rodzinne są dla nich bardzo ważne i starannie je pielęgnują. Pozwalają sobie również na spożywanie niewielkich ilości wina, które jest bogate w polifenole. 

Mieszkańcy tego kraju starają się ograniczać i redukować stres, dbają o wyciszenie i relaksację. Chętnie oddają się medytacji, modlitwom, praktykują religie. Hołdują także zasadzie "plan de vida", która mówi, by znaleźć sens życia w tym, co robimy. Chodzi o to, by każde działanie, którego się podejmujemy, umiejętności, które staramy się doskonalić, nie były postrzegane przez nas jako zadanie, które musimy wykonać, lecz jako wartość sama w sobie.

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl